BLOG

"Đứa con gái gần 3 tuổi của tôi gần đây bùng nổ cảm xúc thường xuyên hơn. Tôi nghĩ là do bé mới có em và thấy mẹ quan tâm đến em nhiều hơn. Dù không phải là đứa trẻ đang trong giai đoạn khủng hoảng tuổi lên 3, nhưng con bé hay khóc và cáu kỉnh về những thứ nhỏ nhặt."

Khi trẻ còn nhỏ, những cảm xúc có thể rất choáng ngợp và khó hiểu. Con mới có vài tuổi thôi và chưa có những kỹ năng để nhận biết, thể hiện hay quản lý cảm xúc đó. Ngay cả với người lớn, chắc hẳn đôi khi chúng ta cũng vẫn phải vật lộn để hiểu mình đang cảm thấy như thế nào và tại sao lại thế. Trẻ nhỏ còn phải vật lộn nhiều hơn. Vậy nên là bố mẹ, chúng ta cần giúp trẻ học được những kỹ năng cần thiết để quản lý cảm xúc của mình. Đây là một quá trình học và hành lâu dài thì mới có kết quả, vậy nên bắt đầu giáo dục trẻ càng sớm, càng có lợi về sau.

Giáo dục cảm xúc cho trẻ bằng những cuốn sách luôn hiệu quả hơn là bằng lời nói. Thông thường, khi đang trong cơn bùng nổ cảm xúc thì trẻ sẽ không thể tiếp thu lời dạy của bố mẹ. Nhưng với sách, bố mẹ có thể đọc vào lúc tâm trạng trẻ vui vẻ, thoải mái nhất. Lúc ấy, trẻ sẽ mở rộng trái tim để đón nhận những điều bổ ích mà câu chuyện mang đến cho mình. Điều này giúp trẻ giảm đi sự cảnh giác, chống đối mà trẻ thường cảm thấy khi làm sai và bị bố mẹ răn dạy ngay lúc đó.

3 tuổi là thời điểm trẻ thường có những cảm xúc mạnh nhất, nhưng cũng là thời điểm trẻ bắt đầu hình thành "cái tôi". Khi trẻ làm sai, bố mẹ càng răn đe thì trẻ càng cảm thấy “cái tôi” của mình bị tổn thương, dẫn đến việc trẻ càng bất hợp tác với bố mẹ. Còn khi đọc sách, trẻ chứng kiến vấn đề của mình thông qua một nhân vật khác thì "sẽ nhận ra vấn đề đó dễ dàng hơn và dễ thay đổi hành vi hơn". (Chuyên gia giáo dục Lưu Minh Hường – Viện nghiên cứu giáo dục phát triển tiềm năng con người IDP)

Vậy những cuốn sách giúp gì cho trẻ trong việc giáo dục cảm xúc?

Thế nào là vui, buồn hay tức giận? Sợ hãi, ngạc nhiên, ngớ ngẩn hay nhút nhát là như thế nào? Đọc những cuốn sách giàu từ vựng mô tả cảm xúc sẽ giúp trẻ kết nối tốt hơn với những suy nghĩ và cảm xúc của mình. Sách tranh càng tốt vì tranh vẽ trực quan cho trẻ thấy từng loại cảm xúc được biểu lộ qua nét mặt, cử chỉ, hành vi của nhân vật như thế nào. Điều này khuyến khích những cuộc trò chuyện với trẻ về lý do nhân vật cảm thấy như vậy và tại sao những cảm xúc đó là bình thường.

Những câu chuyện về chị cả đã giúp em bé 3 tuổi ở trên hiểu hơn về việc làm chị. Hầu hết các vấn đề quen thuộc trong đời sống của trẻ em đều có thể tìm thấy trong sách: chẳng hạn như lần đầu tiên xa mẹ đi học mẫu giáo, lỡ làm sai chuyện gì đó, cảm thấy lẻ loi... Các câu chuyện thường đưa ra những hình mẫu nhân vật cư xử tốt, hoặc những chỉ dẫn nhẹ nhàng, tâm tình về cách cư xử phù hợp để trẻ noi theo, học hỏi và luyện tập. Chưa kể, các câu chuyện hay thường được kể rất đáng yêu, dí dỏm, bằng ngôn từ tích cực, chứ không hề khô khan, giáo điều. Trẻ sẽ vui vẻ đọc những câu chuyện này như một cách thư giãn, đồng thời cũng tiếp nhận những thông điệp, bài học giá trị ẩn chứa trong các câu chuyện một cách tự nhiên nhất.

- Học các từ vựng biểu đạt cảm xúc và nhu cầu cá nhân.

- Nhận biết các loại cảm xúc khác nhau, trong đó có những cảm xúc phức tạp như lòng thấu cảm, bao dung.

- Giúp trẻ thấy việc tâm sự với bố mẹ về những cảm xúc của mình là một việc hoàn toàn tự nhiên và đẹp đẽ.

- Khuyến khích trẻ thể hiện và thực hành lòng biết ơn.

 

Mỗi cuốn sách, với giọng kể hóm hỉnh và những hình vẽ minh hoạ rực rỡ sắc màu của Todd Parr trở thành “trợ thủ đắc lực” của cha mẹ trong hành trình giáo dục cảm xúc cho trẻ. Tìm hiểu và đặt sách “Bé xíu bé xiu” tại đây: https://crabitkidbooks.com/bo-sach-be-xiu-be-xiu-bo-05-cuon-p25023219.html